Depressief zijn

Toen ik op 9 september ‘s ochtends mijn ogen opende, was ‘ik’ weg. De persoon die ik de afgelopen jaren ben geweest, was plots verdwenen. Het was een gewone werkdag, maar ik bleef in bed liggen en staarde naar het plafond. Ik had al 12 uur niets meer gegeten, maar mijn maag was stil. Er was niets uitzonderlijks aan die dag: geen trouw, geen begrafenis, geen herinnering, geen ongeluk. Er was gewoon iets gestruikeld in mij die nacht en mijn hele persoonlijkheid was gevallen.

“Het is alsof…ik ben weggevaagd”, zei ik twee weken later tegen een vriendin. Ik stond ondertussen letterlijk recht, maar lag figuurlijk in duizend stukken op de grond. Er zijn geen woorden die zoiets kunnen uitleggen. Een leraar van me zei eens “Het is alsof er een manneke uit het niets met een grote hamer op uw hoofd slaat.” Voor mij voelde het meer als een donkere heer die in mij was opgestaan en mij in één hap had verzwolgen. Mijn hoofd, mijn hart, mijn benen, mijn maag,… Alles was zwaar zwart. Ik dacht niet, ik voelde niet, ik stond niet, ik at niet.

Na vier weken was er dan de officiële diagnose: ik was depressief. Dat wist ik natuurlijk al, maar weten en wéten zijn niet gelijk. Aan je familie, je werk en je vrienden uitleggen dat je depressief bent, is niet makkelijk. Het is eigenlijk het laatste waar een depressief persoon zich bezig mee zou moeten houden. Er is veel onbegrip, maar vooral veel onmacht. Er zijn geen dingen om uit je lichaam te snijden, gezwellen te bestralen of gebroken botten om recht te zetten. Er staat een schijnbaar gezond persoon voor je die, soms zelfs glimlachend, “Ik ben depressief” zegt. Depressie is moeilijk te begrijpen.

Net daarom heb ik besloten om vandaag hierover te schrijven. Het is zo’n zonde dat depressie vaak in dezelfde rij wordt gezet als ‘zwak’ of ‘labiel’ zijn. Een depressief persoon is verzwakt en in een vrije val waardoor ‘labiliteit’ niet eens meer bestaat omdat er niets stabiel tegenover te zetten valt. Het is zoveel meer dan ‘nergens zin in hebben’. Alles wordt van je afgepakt: je vreugde, je levenslust, je familie, je vrienden, je eigenwaarde. Er kunnen 10 mensen om je heen staan die je overeind willen houden, je valt toch en dat doe je alleen.

Je krabbelt niet uit een depressie door (leuke) dingen te doen. Eigenlijk hap je wanhopig naar adem in de laatste hoek met zuurstof van een kamer die onderloopt met water. Als de mensen om je heen roepen (of je zelf denkt) dat je moet vechten, zwemmen, spartelen en ‘dingen doen’, verdrink je. Pas wanneer je langzaam inademt en je neerlegt bij je lot, begint de lange weg naar bevrijding. Langzaam zak je en zak je, door dieptes en dalen die je nooit eerder in jezelf zag,tot je gebroken de bodem raakt. Pas daar vind je wat je ondertussen niet meer zocht: leven.

Ik wil hier geen betoog houden dat we allemaal wat liever moeten zijn voor mensen met een depressie. Ik wil ook niet doen alsof ik als een overwinnaar uit dit alles ben gekomen en nu de wijsheid in pacht heb. Maar ik wil wél open zijn omdat er al zoveel deuren gesloten worden. De afgelopen maanden zag ik mensen twijfelen hoe ze met mij moesten omgaan, wat ze van mij moesten denken en hoe ze mij (toch) konden helpen. Die mensen zal ik in de toekomst ook nog zien wanneer ze in mijn dossier ‘heeft een depressie gehad’ lezen. Het is een beetje alsof ik een tweede keer uit de kast kom.

Maar wat in het donker blijft, houdt nooit op met angstaanjagend zijn. Daarom gooi ik mijn deur vandaag open en verwelkom jullie van harte in mijn hoek. Maak je geen zorgen, het water is ondertussen een heel stuk gezakt. Er is genoeg zuurstof voor iedereen. Zelf ben ik wat moe en broos, maar wat gezelschap is nu wel weer welkom. Sorry dat ik er nog wat verdwaasd uitzie en ik af en toe opeens niet meer lach. Maar toen ik vanmorgen mijn ogen opende, voelde ik het prille begin van mezelf weer kriebelen. En schrijven, dat doe ik duidelijk ook toch weer.

Tags: depressief, depressief zijn, kriebelt, moeilijk, persoon, uit de kast komen, verzwolgen

Category: Blog NL